8 bước thi công & thiết kế phòng sạch thực phẩm đạt chuẩn GMP, HACCP

Thi công phòng sạch thực phẩm là hạng mục then chốt quyết định mức độ an toàn vệ sinh và khả năng đạt chứng nhận GMP, HACCP trong nhà máy sản xuất. Quy trình không chỉ dừng ở lắp đặt panel hay hệ thống HVAC, mà còn bao gồm xử lý thoát nước, kiểm soát luồng di chuyển một chiều và hoàn thiện sàn chuyên dụng kháng khuẩn. Dưới đây là 8 bước thi công & thiết kế phòng sạch thực phẩm đạt chuẩn GMP, HACCP, đảm bảo vận hành ổn định và đáp ứng yêu cầu thẩm định khắt khe của ngành.

Quy trình 8 bước thiết kế & thi công phòng sạch thực phẩm đạt chuẩn

Bước 1: Công tác chuẩn bị (Hồ sơ bản vẽ, Mặt bằng & Vật tư)

Giai đoạn khởi tạo nhằm định hình cấu trúc không gian và thiết lập phân luồng an toàn cho toàn bộ nhà máy.

  • Thiết kế layout theo HACCP: Thống nhất bản vẽ thi công (Shop Drawing), chú trọng phân vùng cấp độ sạch (Khu rủi ro cao – High care zone và Khu rủi ro thấp – Low risk zone). Thiết lập luồng di chuyển một chiều khép kín để tránh nhiễm chéo.
  • Tiếp nhận mặt bằng: Kiểm tra cao độ cốt nền, độ phẳng và đảm bảo mặt bằng thi công hoàn toàn sạch sẽ.
  • Tập kết vật tư: Đánh giá quy cách tấm Panel, phụ kiện nhôm và lưu trữ vật tư tại khu vực khô ráo trước khi tiến hành lắp đặt.

Bước 2: Thi công hệ thống thoát nước ngầm

Hạng mục hạ tầng cốt lõi giúp xử lý triệt để lượng nước thải lớn sinh ra trong quá trình chế biến và tẩy rửa công nghiệp:

  • Lắp đặt rãnh thoát nước: Thi công mương thoát nước bằng Inox 304, tích hợp phễu thu sàn chắn rác và bẫy ngăn mùi (Siphon) để tuyệt đối ngăn chặn vi khuẩn, côn trùng từ cống xâm nhập ngược vào phòng sạch.
  • Xử lý độ dốc: Tạo độ dốc nền tiêu chuẩn (từ 1% – 2%) hướng về phía hố thu, đảm bảo sàn thoát nước nhanh chóng, không gây đọng vũng sau quá trình vệ sinh.

Bước 3: Thi công hệ thống kỹ thuật trên trần

Quá trình định hình khung xương chịu lực và mạng lưới cơ điện phức tạp phía trên không gian sản xuất.

  • Lắp đặt hệ thống quang treo, ty ren chịu lực tiêu chuẩn.
  • Thi công tuyến ống gió chính (Main Duct) của hệ thống điều hòa không khí HVAC.
  • Rải hệ thống thang máng cáp điện động lực và cáp tín hiệu điều khiển.
  • Lắp đặt hệ thống đường ống phòng cháy chữa cháy (PCCC) dọc theo trần kỹ thuật.

Bước 4: Thi công hệ thống Trần và Vách Panel bao che

Bước kiến tạo lớp vỏ cách ly vật lý, tách biệt hoàn toàn môi trường chế biến với các khu vực bên ngoài.

  • Lựa chọn vật liệu: Sử dụng Panel PU/PIR (chuyên dụng cho kho lạnh, phòng cấp đông) hoặc Panel EPS/Glasswool (cho khu chế biến). Bắt buộc sử dụng loại tôn mạ màu kháng khuẩn, bề mặt phẳng trơn nhẵn (không dập gân) để chống bám bẩn.
  • Dựng vách và thả trần: Liên kết các tấm Panel bằng ngàm âm dương kín khít. Quá trình lắp đặt phải đảm bảo độ thẳng đứng tuyệt đối để hình thành không gian kín hoàn toàn.

Bước 5: Thi công các hệ thống liên quan đến Trần Panel

Công đoạn tích hợp các thiết bị kiểm soát môi trường, chiếu sáng và cung cấp năng lượng trực tiếp lên cấu trúc trần.

  • Hệ thống HVAC: Khoét lỗ trần, đấu nối ống gió mềm xuống hộp lọc HEPA Box, cửa gió cấp và cửa hồi. Tích hợp đèn UV hoặc máy phát Ozone bên trong đường ống gió nhằm tăng cường khả năng diệt khuẩn không khí.
  • Hệ thống Điện & Điện nhẹ: Lắp đặt đèn chiếu sáng phòng sạch (ưu tiên loại vát cạnh, chống bám bụi), rải dây điện, gắn hệ thống camera giám sát và báo cháy âm trần.
  • Hệ thống phụ trợ (Utility): Đi hệ thống đường ống dẫn nước RO, khí nén và hơi nóng cung cấp chính xác đến từng vị trí đặt máy móc thiết bị.

Bước 6: Thi công đấu nối và Hoàn thiện các hạng mục

Giai đoạn xử lý viền mí và khóa kín mọi khe hở kiến trúc nhằm triệt tiêu các điểm mù có nguy cơ tích tụ vi sinh vật.

  • Lắp đặt thiết bị: Thi công hoàn thiện hệ cửa Panel, ô kính quan sát (Viewblock) và hộp trung chuyển hàng hóa (Pass Box).
  • Xử lý mối nối và góc chết: Bơm silicone chuyên dụng ngành thực phẩm (Food Grade Silicone) có đặc tính chống nấm mốc cho toàn bộ khe hở. Bắt buộc sử dụng phụ kiện nhôm/Inox để bo tròn (R-corner) tại các điểm giao cắt giữa Vách-Vách, Trần-Vách và Vách-Sàn.

Bước 7: Thi công hạng mục Sàn chuyên dụng

Quá trình hoàn thiện bề mặt nền chịu tải trọng cao, chống trơn trượt và kháng hóa chất khắc nghiệt.

  • Sàn PU Concrete (Polyurethane): Giải pháp tối ưu cho các khu vực sơ chế, chế biến ướt. Sàn PU có khả năng chịu sốc nhiệt tốt (nước sôi, kho lạnh âm sâu), kháng hóa chất tẩy rửa mạnh và chịu được tải trọng xe nâng lớn. Bề mặt được tạo nhám sần (Anti-slip) để đảm bảo an toàn chống trơn trượt.
  • Sàn Epoxy: Thi công hệ lăn phủ hoặc đổ tự san phẳng dành riêng cho các khu vực khô ráo như kho lưu trữ bao bì và khu vực đóng gói hoàn thiện.

Bước 8: Chạy thử, Đo kiểm và Bàn giao đưa vào sử dụng

Bước kiểm định khắt khe cuối cùng để chứng minh năng lực kiểm soát môi trường của phòng sạch trước khi đi vào hoạt động thực tế.

  • Vệ sinh và Chạy thử (Commissioning): Tiến hành vệ sinh công nghiệp toàn bộ phòng sạch. Khởi động hệ thống HVAC để cân bằng lưu lượng gió và thiết lập ngưỡng áp suất dương (hướng gió thổi từ khu vực sạch nhất ra khu vực kém sạch hơn).
  • Đo kiểm thông số: Đo đạc chi tiết các chỉ số về nồng độ hạt bụi, chênh lệch áp suất, nhiệt độ và độ ẩm.
  • Kiểm nghiệm vi sinh: Thực hiện lấy mẫu đo vi sinh bề mặt và vi sinh trong không khí (Test plate) theo đúng quy chuẩn ngành thực phẩm.
  • Bàn giao: Lập biên bản nghiệm thu kỹ thuật và bàn giao toàn bộ bộ hồ sơ thẩm định. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để chủ đầu tư tiến hành xin cấp chứng nhận HACCP, ISO 22000 hoặc FSSC 22000.

Sự khác biệt trong xây dựng phòng sạch thực phẩm so với các ngành khác

Môi trường sản xuất thực phẩm sở hữu những đặc thù riêng biệt, đòi hỏi kỹ thuật thi công phải tập trung vào khả năng chống nước và ngăn chặn lây nhiễm chéo:

  • Yêu cầu về thoát nước: Khác với điện tử (khô ráo), phòng sạch thực phẩm thường xuyên ẩm ướt, tẩy rửa. Hệ thống rãnh thoát nước (trench drain) và bẫy mùi là hạng mục thi công sống còn.
  • Vật liệu kháng khuẩn: Bề mặt trần, vách, sàn phải chịu được hóa chất tẩy rửa mạnh, không bong tróc, không sinh bụi và chống nấm mốc.
  • Kiểm soát luồng (Flow): Thi công phải đảm bảo quy trình một chiều nghiêm ngặt để tránh nhiễm chéo giữa khu vực “sống” (nguyên liệu) và khu vực “chín” (thành phẩm).

Giải pháp thi công & thiết kế phòng sạch thực phẩm trọn gói từ Intech E&C

Phòng sạch thực phẩm có đặc thù khác biệt so với điện tử hay dược phẩm do phải kiểm soát đồng thời: an toàn vi sinh, nguy cơ nhiễm chéo, điều kiện nhiệt ẩm và yêu cầu HACCP trong vận hành sản xuất. Vì vậy, giải pháp thi công không chỉ dừng ở cấp độ sạch không khí mà phải tích hợp cả kiểm soát vệ sinh và truy xuất quy trình.

Intech E&C cung cấp giải pháp thi công phòng sạch thực phẩm theo mô hình triển khai đồng bộ từ khảo sát hiện trạng đến bàn giao vận hành, tập trung vào 4 nhóm kỹ thuật cốt lõi:

  • Thiết kế layout theo chuỗi chế biến thực phẩm: Phân tách rõ khu sơ chế – chế biến – đóng gói – thành phẩm theo nguyên tắc một chiều, kiểm soát chênh áp giữa các khu vực có mức độ rủi ro vi sinh khác nhau. Giải pháp airlock và cửa liên động được bố trí tại các điểm chuyển tiếp quan trọng nhằm hạn chế lây nhiễm chéo.
  • Hệ thống HVAC kiểm soát vi sinh và độ ẩm: Tính toán số lần trao đổi khí (ACH) phù hợp từng công đoạn. Khu đóng gói và thành phẩm thường duy trì áp suất dương để bảo vệ sản phẩm. Hệ thống lọc HEPA hoặc lọc tinh F9 được lựa chọn theo mức độ yêu cầu vi sinh, đồng thời kiểm soát nhiệt độ – độ ẩm ổn định để hạn chế phát triển nấm mốc.
  • Vật liệu hoàn thiện kháng khuẩn và dễ vệ sinh: Sử dụng panel phòng sạch bề mặt sơn tĩnh điện/INOX 304, sàn Vinyl hoặc Epoxy liền mạch, bo cong chân tường nhằm loại bỏ góc chết tích tụ bụi. Toàn bộ vật liệu phải đáp ứng yêu cầu vệ sinh công nghiệp và chịu được hóa chất tẩy rửa thường xuyên.
  • Hệ thống phụ trợ đáp ứng HACCP: Bố trí hệ thống thoát nước sàn có bẫy nước, tách riêng nước thải sản xuất và nước thải sinh hoạt. Tích hợp camera, hệ thống giám sát nhiệt độ – độ ẩm và ghi nhận dữ liệu phục vụ truy xuất nguồn gốc khi audit.

Intech E&C đã thực hiện nhiều dự án phòng sạch thực phẩm cho nhà máy chế biến, đóng gói và sản xuất F&B tại Việt Nam và khu vực lân cận. Dưới đây là một số dự án tiêu biểu:

1 – Nhà máy sữa TH TRUE MILK

  • Thời gian: 2022
  • Địa điểm: Cửa Lò, Nghệ An
  • Hạng mục: Thi công phòng sạch đạt chuẩn cho sản xuất sữa
  • Lĩnh vực: Thực phẩm
  • Hệ thống phòng sạch:
    • Được thiết kế và thi công theo tiêu chuẩn quốc tế, đảm bảo môi trường sản xuất vô trùng, an toàn cho sản phẩm và sức khỏe người tiêu dùng. Bạn có thể tham khảo bài viết về tính toán thiết kế phòng sạch để nắm rõ các tiêu chuẩn và phương án tối ưu trước khi triển khai thi công dự án.
    • Bao gồm các khu vực chức năng với các cấp độ phòng sạch khác nhau, được phân luồng hợp lý để kiểm soát tốt các yếu tố môi trường như nhiệt độ, độ ẩm, áp suất,…
    • Sử dụng công nghệ tiên tiến nhất, vật liệu cao cấp và đội ngũ kỹ sư, chuyên gia giàu kinh nghiệm.

Dự án nhà máy TH Truemilk

Nhà máy sữa TH TRUE MILK

2 – Nhà máy sữa Đà Lạt Milk

    • Được thiết kế và thi công theo tiêu chuẩn quốc tế, đảm bảo môi trường sản xuất vô trùng, an toàn cho sản phẩm và sức khỏe người tiêu dùng.
    • Bao gồm các khu vực chức năng với các cấp độ phòng sạch khác nhau, được phân luồng hợp lý để kiểm soát tốt các yếu tố môi trường như nhiệt độ, độ ẩm, áp suất,…
    • Sử dụng công nghệ tiên tiến nhất, vật liệu cao cấp và đội ngũ kỹ sư, chuyên gia giàu kinh nghiệm.

Nhà máy sữa Đà Lạt Milk

Nhà máy sữa Đà Lạt Milk

Thi công & thiết  phòng sạch thực phẩm đòi hỏi tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc một chiều, kiểm soát vi sinh và khả năng vệ sinh công nghiệp dài hạn. Lựa chọn đơn vị có năng lực thiết kế, thi công, đo kiểm và bảo trì đồng bộ giúp nhà máy đáp ứng GMP, HACCP và sẵn sàng cho các đợt audit định kỳ.

Liên hệ Intech E&C để được khảo sát miễn phí, tư vấn thiết kế và nhận báo giá chi tiết cho dự án của bạn:

  • Website: https://intech.vn/
  • Email: contact@intechgroup.vn
  • Số điện thoại: 0972413618
  • Địa chỉ:
    • Trụ sở chính: 145 Ngọc Hồi, Phường Yên Sở, TP Hà Nội, Việt Nam
    • Nhà máy – Trung tâm R&D: Số 32, đường Hữu Nghị, Khu Công nghiệp Đô thị và Dịch vụ VSIP, Phường Từ Sơn, Tỉnh Bắc Ninh, Việt Nam
    • Chi nhánh Sài Gòn: 274 Đồng Đen, Phường Bảy Hiền, TP Hồ Chí Minh, Việt Nam