Tiêu chuẩn ISO 14644-1 quy định cách phân loại độ sạch không khí trong phòng sạch dựa trên nồng độ hạt bụi, là nền tảng quan trọng để thiết kế, đánh giá và vận hành môi trường được kiểm soát. Để hiểu rõ phạm vi áp dụng và nội dung tiêu chuẩn ISO 14644-1 hiện hành, mời bạn đọc chi tiết trong bài viết dưới đây.
1. Tiêu chuẩn ISO 14644-1 hiện hành
Tiêu chuẩn ISO 14644-1 hiện hành là Tiêu chuẩn ISO 14644-1:2015, thay thế cho Tiêu chuẩn ISO 14644-1:1999.
Thông tin tổng quan:
|
2. Nội dung tiêu chuẩn ISO 14644-1:2015
2.1. Phạm vi áp dụng
ISO 14644-1:2015 quy định cách phân loại độ sạch không khí theo nồng độ hạt bụi (đếm hạt) cho phòng sạch và vùng sạch, là cơ sở quan trọng cho việc tính toán thiết kế phòng sạch, lựa chọn cấp độ ISO và tổ chức hệ thống kiểm soát môi trường phù hợp.
Việc phân loại được áp dụng theo một hoặc nhiều trạng thái vận hành:
- As-built: Phòng hoàn thiện, hệ thống hoạt động, không có thiết bị, vật dụng, vật liệu, con người.
- At-rest: Có thiết bị lắp đặt và vận hành theo thỏa thuận, không có con người.
- Operational: Phòng vận hành theo yêu cầu, có hoạt động/nhân sự theo điều kiện đã thống nhất.
Kích thước hạt dùng để phân loại nằm trong khoảng từ ≥0,1 micromet đến ≥5 micromet.
2.2. Hệ thống phân loại (ISO Classes)
Bảng dưới là giới hạn nồng độ hạt tối đa (hạt/m³) theo các ngưỡng kích thước hạt phổ biến trong Bảng 1 của ISO 14644-1:2015:
Bảng 1
| ISO Class | ≥0,1 µm | ≥0,2 µm | ≥0,3 µm | ≥0,5 µm | ≥1,0 µm | ≥5,0 µm |
| ISO 1 | 10 | — | — | — | — | — |
| ISO 2 | 100 | 24 | 10 | — | — | — |
| ISO 3 | 1.000 | 237 | 102 | 35 | — | — |
| ISO 4 | 10.000 | 2.370 | 1.020 | 352 | 83 | — |
| ISO 5 | 100.000 | 23.700 | 10.200 | 3.520 | 832 | — |
| ISO 6 | 1.000.000 | 237.000 | 102.000 | 35.200 | 8.320 | 298 |
| ISO 7 | — | — | — | 352.000 | 83.200 | 2.930 |
| ISO 8 | — | — | — | 3.520.000 | 832.000 | 29.300 |
| ISO 9 | — | — | — | 35.200.000 | 8.320.000 | 293.000 |
Dấu “–” thể hiện không yêu cầu đo ở kích thước hạt đó.
2.3. Phương pháp lấy mẫu và đánh giá
1- Số điểm lấy mẫu (sampling locations)
Lấy số điểm tối thiểu Nₗ theo Bảng 1 dựa trên diện tích phòng/vùng sạch.
Nếu diện tích > 1.000 m²: tính theo công thức Annex A: Nₗ = 27 × (A / 1.000), làm tròn lên số nguyên.
Cách đặt điểm lấy mẫu: chia phòng/vùng sạch thành Nₗ phần bằng nhau, chọn mỗi phần 1 vị trí đại diện, và có thể thêm điểm ở vị trí quan trọng.
2- Thể tích mẫu tối thiểu tại mỗi điểm
Mỗi điểm phải lấy thể tích khí đủ để “kỳ vọng đếm được tối thiểu 20 hạt” nếu nồng độ đúng ở mức giới hạn lớp ISO.
Thể tích mẫu đơn tối thiểu Vₛ (lít) tại mỗi điểm:
Vₛ = (20 / Cₙ,ₘ) × 1000
Trong đó Cₙ,ₘ là giới hạn lớp ISO (hạt/m³) của kích thước hạt lớn nhất trong các kích thước bạn chọn để đánh giá.
Ràng buộc bắt buộc:
- Thể tích lấy tại mỗi điểm ≥ 2 lít.
- Thời gian lấy mẫu tối thiểu ≥ 1 phút cho mỗi mẫu tại mỗi điểm.
- Mọi điểm phải dùng cùng một thể tích mẫu đơn.
3- Tiêu chí đạt/không đạt (đánh giá kết quả)
Phòng/vùng sạch được coi là đạt nếu giá trị trung bình nồng độ hạt tại từng điểm lấy mẫu (tính theo hạt/m³) không vượt giới hạn tương ứng trong Bảng 1.
2.4. Báo cáo kết quả
Báo cáo phải bao gồm:
- Tên, địa chỉ đơn vị thử nghiệm và ngày thử nghiệm.
- Số hiệu tiêu chuẩn áp dụng: ISO 14644-1:2015.
- Xác định rõ địa điểm phòng/vùng sạch và tọa độ/vị trí các điểm lấy mẫu (khuyến nghị có sơ đồ).
- Tiêu chí chỉ định: ISO Class, trạng thái vận hành áp dụng, kích thước hạt được xét.
- Mô tả phương pháp thử, điều kiện đặc biệt hoặc sai khác (nếu có); nhận dạng thiết bị đo và chứng chỉ hiệu chuẩn hiện hành.
- Kết quả đo: dữ liệu nồng độ hạt cho tất cả điểm lấy mẫu.
3. Tiêu chuẩn ISO 14644-1 có áp dụng tại Việt Nam không?
Có. Tiêu chuẩn ISO 14644-1 được áp dụng tại Việt Nam thông qua hệ thống tiêu chuẩn quốc gia.
Cụ thể, Việt Nam đã ban hành TCVN 8664-1:2011, được xây dựng trên cơ sở tham chiếu ISO 14644-1:1999, quy định về phân loại độ sạch không khí trong phòng sạch và môi trường được kiểm soát liên quan. TCVN này là căn cứ kỹ thuật để các doanh nghiệp, đơn vị tư vấn, thiết kế và thi công phòng sạch áp dụng trong thực tế tại Việt Nam.
Trong thực hành hiện nay, nhiều dự án phòng sạch vẫn áp dụng trực tiếp ISO 14644-1:2015 (phiên bản mới hơn) để đáp ứng yêu cầu kỹ thuật của nhà đầu tư, đối tác quốc tế hoặc các ngành có tiêu chuẩn khắt khe như điện tử, bán dẫn và dược phẩm, đồng thời đảm bảo không mâu thuẫn với hệ thống tiêu chuẩn quốc gia.
| INTECH E&C – Chuyên gia phòng sạch hàng đầu Việt Nam
Với hơn 500 dự án phòng sạch thành công, từ cấp độ cao, siêu cao như Class 1, Class 100, Class 1000, INTECH E&C tự hào là nhà thầu phòng sạch hàng đầu tại Việt Nam với mô hình “One-stop service” – Tư vấn > Thiết kế > Thi công > Đo kiểm > Bảo trì. Nếu doanh nghiệp của bạn đang tìm giải pháp xây dựng hoặc nâng cấp phòng sạch Class 100 (ISO 5) – đảm bảo chất lượng sản phẩm, đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế và vận hành ổn định lâu dài – INTECH có đội ngũ kỹ sư chuyên môn sâu, vật liệu thi công chuyên dụng và quy trình thi công chuẩn quốc tế. Hãy liên hệ INTECH E&C ngay hôm nay để được khảo sát miễn phí, nhận đề xuất giải pháp tối ưu và báo giá chi tiết cho dự án của bạn. |
Tiêu chuẩn ISO 14644-1 là nền tảng để phân loại độ sạch phòng sạch và hoàn toàn có thể áp dụng tại Việt Nam thông qua TCVN và thực hành kỹ thuật hiện hành. Việc hiểu đúng tiêu chuẩn và triển khai đúng ngay từ khâu thiết kế sẽ giúp phòng sạch đạt cấp độ yêu cầu, vận hành ổn định và dễ dàng kiểm soát lâu dài.
Liên hệ INTECH E&C để được khảo sát miễn phí, tư vấn thiết kế và Thi công phòng sạch tổng thể theo tiêu chuẩn ISO 14644-1, đảm bảo đúng cấp độ sạch, vận hành ổn định và đáp ứng yêu cầu kiểm soát chất lượng lâu dài.
- Website: https://intech.vn/
- Email: contact@intechgroup.vn
- Số điện thoại: 0339502319
- Địa chỉ:
- Trụ sở chính: 145 Ngọc Hồi, Phường Yên Sở, TP Hà Nội, Việt Nam
- Nhà máy – Trung tâm R&D: Số 32, đường Hữu Nghị, Khu Công nghiệp Đô thị và Dịch vụ VSIP, Phường Từ Sơn, Tỉnh Bắc Ninh, Việt Nam
- Chi nhánh Sài Gòn: 274 Đồng Đen, Phường Bảy Hiền, TP Hồ Chí Minh, Việt Nam
